زورگری ءِ بندات :
1839 ءَ برتانیا ءِ لشکر ءَ پہ اوگانستان ءِ سر ءَ بیڑ برگ ءَ چہ بلوچستان ءَ راہ لوٹ اِت ، بلے خان بلوچ میر محراب خان ءَ اے گپ نہ من اِت۔ چہ ایشی ءَ پد 13 نومبر 1939 ءَ برتانیا ءِ لشکر ءَ کلات ءِ سر ءَ ارش کرت۔ میر محراب خان گوں وتی سداں ھمراھاں پہ گلزمین ءِ دیمپانی ءَ شھمیر بوت ءُ بلوچستان برتانیا ءَ چیردست کرت۔چہ ایشی ءَ پد آیاں نام ءِ مسام ءُ وتی کاسگ چٹیں واکدارانی پارست ءَ بلوچستان بھر کرت ، بلوچ گلزمین ءِ مزنیں زمینے چہ بنجاھی مھترھند ءَ سست ءُ ’’ برٹش بلوچستان ‘ ءِ نام ءَ گوں ’ برتانیائی ھندوستان ‘ ءَ ھوار کرت۔ھمے بھر ءُ بانگ دیمتر ءَ پاکستان ءِ زورگری ءِ بنیاد جوڑ بوت۔
11 اگست : آجوئی ءِ روچ
برتانیا ءِ واکداری ءِ آسری ءَ 11 اگست 1947 ءَ خان بلوچ میر احمد یار خان ءَ بلوچستان ءِ آجوئی ءِ جار جت۔ 13 اگست ءَ برتانیائی لشکر چہ بلوچستان ءَ در کپت ءُ بلوچستان ءِ گچین بیتگیں پارلیمان ءَ وتی کار بندات کرت اَنت۔ ھمے پارلیمان ءَ گوں پاکستان ءَ ھوار بیگ ءِ گپ نہ من اِت ءُ بلوچستان ءِ آجوئی ءُ وتواجھی ءِ برجاہ دارگ ءِ پیمان کرت۔
جناح ، برتانیا ءُ بلوچستان
آجوئی ءِ جار ءَ پد بلوچستان ءِ سروزیر سردار زادگ محمد اسلم ءُ دری کارانی وزیر ڈگلس فیل کراچی ءَ شت اَنت داں ھما دمگ کہ برتانیا ءَ باڑہ ءِ سر ءَ زرتگ اَنت ، پہ آیانی پدترینگ ءَ گپ ءُ تْران بہ کن اَنت بلے پاکستان ءَ اے گپ ڈالچار کرت ءُ گوں پاکستان ءَ ھوار بیگ ءِ لوٹ کرت۔محمد علی جناح ءَ کہ چہ ایشی ءَ پیش خان بلوچ ءِ راھبندی کارانی سوجکار اَت ، بلوچ ءِ جھگیرانی سر ءَ زور دات کہ آ گوں پاکستان ءَ ھوار بہ بہ اَنت۔
ھمے میان ءَ برتانیائی سرکار ءَ ھم پہ وتی دیمپانی ءُ سیاسی سیتاں وت ءَ چہ آزاد بلوچستان ءِ پلہ مرزی ءَ دیر داشت۔ چہ سرکاری نبشتانک ءُ واکدارانی نمدیاں زانگ بیت کہ برتانیا ماں دمگ ءَ پہ وتی دیمتر ءِ سیتانی پھریزگ ءَ بلوچستان ءِ آجوئی ءِ منگ ءَ ساڑی نہ اَت۔
27 مارچ 1948 : زورگری ءُ گھگیری
27 مارچ 1948 ءَ پاکستان ءِ لشکر ءِ سروک ءُ برتانیائی جنرل سرڈگلس گریس ءِ سروکی ءَ پاکستانی لشکر کلات ءَ پتر اِت ءُ گوں زور ءَ بلوچستان ءِ زورگری سرجم کرت۔پاکستان ءِ زورگری بلوچاں نہ من اِت ءُ جھ جت ، مکران ءِ والی شھزادگ آغا عبدالکریم احمد زھی ءَ پاکستان ءِ بگیری ءَ بنداتی بلوچ گھگیری زْرمبشت ءِ سروکی کرت۔ آئی ءَ کلات مھترھند ءِ پیسرگیں لشکر ءِ کارمند ءُ سیاسی کارکن یکجاہ کرت اَنت ءُ پہ آجوئی ءِ پدگرگ ءَ جھد بندات کرت۔چوناھیا مڈی ءُ دری پلہ مرزی ءِ نہ بیگ ءَ اے زْرمبشت وتی مولاں سر نہ بوت بلے ھمے زْرمبشت بلوچ راجی گھگیری ءِ سری تْرام اتگیں در منگ بیت۔
11 اگست : سوگند سرسبزی روچ
11 اگست ایوک ءَ گْوستانکی روچے نہ اِنت بلکیں بلوچستان ءِ آجوئی ، راجی وتواکی ءُ گچینیں پارلیمان ءَ جھد ءِ چیدگ اِنت۔ ھمے پیم شھزادگ آغا عبدالکریم ءِ گھگیری اے پیمان ءُ واھگ ءَ درشان ایت کہ جار جنگ بیتگیں آجوئی ءُ راجی وتواکی ءِ سرسبزینگ ءِ جھد بھ یلہ کنگ نہ بیت۔
اگست 2008 ءَ بلوچ راجی زْرمبشت ( بی این ایم ) ءِ راجمان پتر ءَ پد ، بی ایس او ( آزاد ) ءِ مراگشے ءِ رد ءَ بی این ایم ءِ نوک گچین بیتگیں اگدھدارانی سوگندی نیاد ماٹو کنگ بوت۔پد ءَ شھمیر واجہ غلام محمد ءَ 11 اگست ءِ گْوستانکی ارزشت ءِ پژدر ءَ ھمے روچ پہ سوگند واری نیاد ءَ گچین کرت ءُ ’’ سوگند سرسبزی روچ ‘‘ ءِ نام دات۔ 11 اگست 2008 ءَ گوادر ءِ ملا فاضل پڑ ءَ پہ بی این ایم ءِ راجمان پتر ءَ جوڑ کنگ بیتگیں گچینکاری پتر ءِ سرکماش شھمیر نصیر کمالان ءَ گل ءِ سروک واجہ غلام محمد ءِ پجیگ ءَ نوک گچین بیتگیں اگدہ دار سوگند وارینت اَنت ۔ ھمے روچ ءَ پد بی این ایم ھمک سال 11 اگست ءَ سوگند سرسبزی روچ ءِ بستار ءَ دار ایت ، اے روچ ءَ کارکن ءُ بلوچ راج پہ بلوچستان ءِ آجوئی ءَ وتی ھمبستگی ءُ مسام ءَ نوک کن اَنت۔ اے درگت ءَ ھمے مسام کنگ بیت ’’ مارا بلوچستان ءُ بلوچ شھمیرانی ھون ءِ سوگند اِنت ، ما چہ وتی آجوئی ءِ جھد ءَ بھ پشت ءَ نہ کنز ایں ، پہ ھرچ وڑیں دیمونی ءَ ساڑی بہ این ءُ پہ بلوچستان ءِ آجوئی ءِ سرسبزینگ ءَ وتی جھد ءَ برجاہ دار ایں۔‘‘